DIỄN ĐÀN VIỆN VỆ SINH DỊCH TỄ TRUNG ƯƠNG

Hiện bây giờ là 12 Tháng 12 2017, 03:47

MÚI GIỜ UTC+07:00




Post new topic  Gửi bài trả lời  [ 1 bài viết ] 
       
Người gửi Tin nhắn
 Tiêu đề bài viết: Giải Nobel Y học năm 2017.
Gửi bàiĐã gửi: 10 Tháng 10 2017, 10:41 
Offline
User avatar

Tham gia diễn đàn từ ngày: 22 Tháng 6 2016, 16:49
Bài viết: 50
Tập tin đính kèm:
Screen Shot 2017-10-10 at 10.27.59 AM.png
Screen Shot 2017-10-10 at 10.27.59 AM.png [ 198.97 KiB | Viewed 63 times ]
Giải Nobel về Y học 2017 được trao cho Jeffrey C. Hall, Michael Rosbash và Micheal W. Yong cho những khám về “ cơ chế phân tử kiểm soát nhịp sinh học – molecular mechanisms controlling the circadian rhythm”


Cuộc sống trên trái đất được điều chỉnh theo vòng quay của hành tinh, trong nhiều năm qua chúng ta biết rằng các sinh vật sống bao gồm cả con người có một đồng hồ sinh học nội sinh giúp họ dự đoán và thịch nghi với nhịp điệu thường ngày. Tuy nhiên tìm hiểu đồng hồ sinh học hoạt động thế nào , các nghiên cứu của Jeffrey C. Hall, Michael Rosbash và Micheal W. Yong đã có thể làm sáng tỏ các hoạt động bên trong của nó. Khám phá của các nhà khoa học đã giải thích tại sao thực vật, động vật và con người thích nghi các nhịp sinh học và đồng bộ với sự biến đổi của trái đất.
Sử dụng ruồi giấm làm mô hình nghiên cứu, c gen kiểm soát nhịp sinh học hang ngày đã được phân lập, kết quả cho thấy gen này mã hoá cho 1 protein tich tụ trong tế bào vào ban đêm, sau đó bị phân huỷ trong ngày. Sau đó họ xác định các thành phần protein trong bộ máy này này và bộc lộ cơ chế kiểm soát tự duy trì hoạt động bên trong tế bào. Kết quả trên cho phép nhận định chức năng của đông hồ sinh học theo cùng một nguyên tác trong tế bào của các cơ thẻ sống bao gồm con người.
Với độ chính xác tuyệt vời, đồng hồ sinh học thích nghi với các chức năng sinh lý trong trong các thay đổi đột ngột trong ngày. Đồng hồ đièu chinh các chức năng quan trọng như hành vi, nồng độ hormone, giấc ngủ, nhiệt độ cơ thể và trao đổi chất. Tâm trạng, sức khoẻ của chúng ta bị ảnh hưởng khi có sự không phù hợp tạm thời giữa môi trường bên ngoài và đồng hồ sinh học ví dụ như thay đổi múi giờ “ jet lag”, tuy nhiên cũng có những dấu hiệu cho thấy những sai lệch mãn tính giữa lối sống và những nhịp thời gian bắt buộc liên quan đến sự gia tang nguy cơ mắc các bệnh khác nhau.


1. Đồng hồ bên trong của chúng ta
Hầu hết các sinh vật sống đều thích ứng và dự đoán các sự thay đổi hàng ngày trong môi trường. Vào thế kỷ 18, nhà thiên văn học Jean Jaques d’Ortous de Mairan đã nghiên cứu về cây mimosa, thấy rằng lá sẽ mở ra vaò ban ngày và khép lại lúc hoàng hôn. Điều gì xảy ra khi cây nay đặt trong bóng tối liên tục. Ông nhạn thấy rằng, lá vẫn hoạt động liên tục độc lập với ánh sang ban ngày, thực vật hình như có đồng hồ sinh học của riêng mình. Các nhà nghiên cứu khác cũng phát hiện rằng, không chỉ thực vật mà động vật và cả con người cũng có những đồng hồ sinh học giúp chuẩn bị chức năng sinh lý cho những biến động trong ngày. Sự thích nghi thường xuyên này được gọi là nhịp sinh học ( circadian rhythm”, bắt nguồn từ tiếng Latin “circadian ” trong đó “ circa ” là xung quanh và “ dies” là ngày. Tuy nhiên đồng hồ sinh học bên trong chúng ta hoạt động thế nào là một bí ẩn.

2. Xác định gen đồng hồ “ gen clock”
Trong thập kỷ 70, Seymour Benzer và sinh viên của ông – Ronald Konopla đã tìm hiểu liệu có thể xác định được các gen điều khiển nhịp sinh học ở ruồi giấm. Họ đã chứng minh được các đột biến trong 1 gen không rõ đã làm gián đoạn đồng hồ sinh học của ruồi giấm. Họ đã đăt tên cho gen này là “period ” , tuy nhiên làm thế nào để gen này có thể ảnh hưởng đến nhịp sinh học? Benzer và học trò chưa chứng minh được.

Năm 1984, Jefferey Hall và Michael Rosbash đã hợp tác chặt chẽ tại đại học Brandeis ở Boston, và Michael Young tại đại học Rockefeller ở New York, đã thành công trong việc phân lập gen “period”. Sau đó Jeffrey Hall và Micheal Rosbash đã phát hiên PER, protein mã hoá bởi gen “period”, protein này được tích luỹ vào ban đêm và thoái hoá vào ban ngày. Do vây, nồng độ protein PER dao động theo chu kỳ 24 giờ- đồng bộ với nhịp sinh học.

3. Cơ chế tự điều chỉnh của đồng hồ sinh học.
Kết quả quan trọng tiếp theo trong nghiên cứu đó là xác định các dao động nhip sinh học được tạo ra và duy trì như thế nào. Jeffrey Hall và Michael Rosbash đưa ra giả thuyết protein PER ức chế hoạt động của gen “period” bằng một vòng phản hồi ức chế, protein PER có thế bảo vệ sự tổng hợp chính nó và do đó điều chỉnh mức độ của nó theo nhịp tuần hoàn liên tục.


Để ngăn chặn hoạt động của gen “period”, protein PER được tạo ra trong tế bào chất sẽ phải với tới nhân tế bào nơi chứa các nguyên liệu di truyền, Jeffrey Hall và Michael Rosbash đã chỉ ra protein PER được tổng hợp tại nhân vào buổi đêm, nhưng làm thế nào để nó làm được điều đó. Năm 1994, Micheal Young phát hiện ra 1 gen đồng hồ thứ 2 " timeless" mã hoá cho protein TIM bám gắn vào PER, 2 protein này có tiến vào nhân tế bào và tai đó nó ngăn chặn hoạt đông gen ‘period” để đóng lại vòng phản hồi ức chế.


Cơ chế phản hồi quy định trên được giải thich cho việc mức độ protein có sự dao động , tuy nhiên các câu hỏi vẫn còn dang dở. Điều gì kiểm soát tần số của dao động. Michael Young đã xác định được một gen khác
“ doubletime” mã hoá protein DBT làm trì hoàn việc tích tụ PER. Phát hiện này đã cung cấp một cách nhìn sâu vê sự dao động được điều chính sao cho phù hơp nhất với chu kỳ 24 giờ.
Những khám phá mô hình thay đổi của các nhà khoa học nhận giải Nobel-2017 đã thiết lập các nguyên tắc cơ học then chốt vho đồng hồ sinh học. Trong nhưng năm tiếp theo, các thành phần phân tử chủa cơ chế đồng hồ đã được làm sáng tỏ về tính ổn định và chức năng, đã xác định được các protein cần tiến bổ sung cho kích hoạt gen “period”, cũng như cơ chế ánh sang có thể đồng bộ với đồng hồ sinh học.

4. Sinh lý con người tuân thủ theo thời gian
Đồng hồ sinh học có liên quan đến nhiều khía cạnh của sinh lú phức tạp của con người. Chúng ta đều biét rằng tất cả các sinh vật đa bào bao gồm cả con người, sử dụng một cơ chế tương tự để kiểm soát nhịp sinh học. Một tỷ lớn các gen của chúng ta được điều chỉnh bởi đồng hồ sinh học, và do đó một nhịp sinh học được hiệu chuẩn một cách cẩn thận để thích ứng với chức năng sinh lý tại các thời đoạn khác nhau trong ngày. Kể từ khi phát hiện ra tinh dich của Antonie van Leeuwenhoek ( 1677) , 3 nhà khoa học đoạt giải Nobel năm nay đã phát triển các nghiên cứu về biến đổi sinh học trong ngày ( circadian biology) thành một lĩnh vực phát triển nghiên cứu năng động và rộng lớn liên quan đến sức khỏe con người


* Có bốn loại nhịp sinh học: (1) nhịp sinh học hàng ngày (circadian rhythms, light-dark cycle) chu kỳ 24 giờ bao gồm nhịp điệu sinh lý và hành vi như ngủ; (2) nhịp điệu ngày (diurnal rhythms) nhịp điệu sinh học được đồng bộ hóa với ngày và đêm; (3) nhịp sinh học ngắn (ultradian rhythms) nhịp sinh học với thời gian ngắn hơn và tần suất cao hơn; (4) nhịp sinh học dài (infradian): nhịp kéo dài hơn 24 giờ, như chu kỳ kinh nguyệt.

Hình 1:Mô hình thành phần phân tử của đồng hồ sinh học,
Hình 2: Chức năng sinh lý dao động theo thời gian
Đồng hồ sinh học dự đoán và thích ứng với thay đổi sinh lý tai các thời đoạn khác nhau trong ngày. Đồng hồ sinh học điều chỉnh các trường đoạn trong giấc ngủ, giải phóng hormon, huyết áp, nhiệt độ cơ thể


Tập tin đính kèm:
Screen Shot 2017-10-09 at 3.18.10 PM.png
Screen Shot 2017-10-09 at 3.18.10 PM.png [ 60.76 KiB | Viewed 63 times ]
Screen Shot 2017-10-10 at 10.08.33 AM.png
Screen Shot 2017-10-10 at 10.08.33 AM.png [ 102.55 KiB | Viewed 63 times ]
Đầu trang
   
Display posts from previous:  Sort by  
Post new topic  Gửi bài trả lời  [ 1 bài viết ] 

Social Media

 0  0  0  0

MÚI GIỜ UTC+07:00


Đang trực tuyến

Users browsing this forum: Không có thành viên nào and 1 guest


You cannot post new topics in this forum
You cannot reply to topics in this forum
You cannot edit your posts in this forum
You cannot delete your posts in this forum
You cannot post attachments in this forum

Tìm kiếm với từ khoá:
Đi tới:  
cron